In-house, czyli monopol gminy

opublikowano: 30 czerwca 2016
In-house, czyli monopol gminy lupa lupa
fot: dr Małgorzata Krasnodębska-Tomkiel

Sejm uchwalił przepisy, które z dnia na dzień wyeliminowały konkurencję na wielu rynkach, a na niektórych wręcz uniemożliwiają prowadzenie działalności gospodarczej przez wiele przedsiębiorstw prywatnych

Przyjęta przez sejm kilka tygodni temu nowelizacja Prawa zamówień publicznych zawiera rozwiązania, które mogą doprowadzić do ograniczenia, a nawet wyeliminowania konkurencji na wielu rynkach związanych z zamówieniami publicznymi. Chodzi tu o zamówienia in-house wdrażane do polskiego prawa w kształcie inspirowanym regulacjami unijnymi. Istotą tej koncepcji jest przyznanie jednostkom sektora finansów publicznych, w tym gminom, prawa do udzielania zamówień podmiotom przez nie kontrolowanym (a więc np. spółkom komunalnym) z pominięciem procedury przetargowej. Warunkiem jest wykonywanie przez dany podmiot działalności w przeważającej części na rzecz gminy. W przyjętej przez sejm nowelizacji pułap ten został określony na poziomie ponad 90 proc. działalności kontrolowanej spółki.
Mając na względzie znaczną aktywność gmin na wielu rynkach związanych z usługami użyteczności publicznej, można spodziewać się, że po wejściu w życie wspomnianej nowelizacji zechcą one przejąć te rynki za pośrednictwem własnych spółek komunalnych. W konsekwencji, zamiast organizowania przetargów pozwalających na wyłonienie najkorzystniejszej cenowo i jakościowo oferty na świadczenie takich usług, zostaną one przekazane z wolnej ręki bezpośrednio spółce komunalnej. Może to dotyczyć w szczególności usług z zakresu szeroko pojętego oczyszczania gmin, utrzymania zieleni, konserwacji oświetlenia czy transportu lokalnego.
W przypadku niektórych usług komunalnych odstąpienie przez gminy od organizowania przetargów będzie oznaczać wyeliminowanie z rynku wielu przedsiębiorstw prywatnych (często małych i średnich), które w nich uczestniczyły, oferując konkurencyjne ceny. W konsekwencji należy się spodziewać wzrostu cen tych usług. Zapłacą za to gminy z naszych podatków. Ale wzrost cen nie będzie jedyną negatywną konsekwencją nowych regulacji. Funkcjonowanie spółek komunalnych w środowisku pozbawionym presji konkurencyjnej może sprzyjać różnego rodzaju nieprawidłowościom, z zagrożeniami korupcyjnymi włącznie.
Kolejną słabością uchwalonych przez sejm przepisów w zakresie dotyczącym zamówień in-house jest brak precyzji zaproponowanych rozwiązań, będących wyłączeniami z obowiązku organizowania przetargów. Bez trudu można wyobrazić sobie tworzenie przez gminy i inne podmioty publiczne uprawnione do korzystania z in-house, spółek zależnych świadczących usługi w systemie bezprzetargowym na rzecz zleceniodawcy.
Analizowana nowelizacja wprowadza kolejne antykonkurencyjne zmiany na rynku odpadów komunalnych. Przeprowadzona bowiem przez poprzedni rząd i parlament nowelizacja ustawy o utrzymaniu porządku i czystości w gminach (obowiązująca od 2012 r.) w istotny sposób ograniczyła konkurencję na tym rynku. Zamiast prawa właścicieli nieruchomości do wyboru firmy świadczącej usługi wywozu odpadów, wprowadzono system dający gminom prawo organizowania przetargów na świadczenie takich usług. Mimo wprowadzonego ograniczenia konkurencji przedsiębiorcy prywatni mogą jednak nadal ubiegać się o zlecenia od gmin, konkurując w przetargach. Tymczasem przy okazji najnowszej nowelizacji Prawa zamówień publicznych znoszony jest obowiązek organizowania przez gminy przetargów na rzecz możliwości zlecania tych usług z wolnej ręki spółkom komunalnym na zasadzie zamówień in-house. Tym samym, niejako z dnia na dzień, wyeliminowana zostaje z tego rynku konkurencja oraz możliwość prowadzenia działalności gospodarczej przez wiele przedsiębiorstw prywatnych.
Warto zwrócić uwagę, że zmiany dotyczące zamówień in-house będą miały wpływ nie tylko na rynki komunalne, ale także na wiele innych rynków, na których organizowane są przetargi przez instytucje publiczne zobowiązane do stosowania Prawa zamówień publicznych.
Na obecnym etapie prac legislacyjnych trudno mieć nadzieję na wyeliminowanie z ustawy szkodliwych dla rynku przepisów. Wydaje się jednak, że planem minimum powinno być doprecyzowanie zapisanej w nowelizacji koncepcji zamówień in-house w taki sposób, aby uniemożliwić lub choćby znacznie utrudnić nadużywanie tego wyłączenia.

Autorka: dr Małgorzata Krasnodębska-Tomkiel

Komentarze (0)
Dodająć komentarz, akceptujesz regulamin forum.
dodaj komentarz
 
 

obecnie brak komentarzy, zapraszamy do komentowania.

 

Zaloguj się, by uzyskać dostęp do unikatowych treści oraz cotygodniowego newslettera z informacjami na temat najnowszego wydania

Zarejestruj się | Zapomniałem hasła

Szanowny Czytelniku

Chcielibyśmy poinformować Cię o przetwarzaniu Twoich danych osobowych oraz zasadach, na jakich będzie się to odbywało po dniu 25 maja 2018 r., zgodnie z instrukcjami, o których mowa poniżej.

Od 25 maja 2018 r. zaczęło obowiązywać Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (określane w skrócie również jako „RODO”, „ORODO”, „GDPR” lub „Ogólne Rozporządzenie o Ochronie Danych”). RODO obowiązywać będzie w identycznym zakresie we wszystkich krajach Unii Europejskiej, w tym także w Polsce, i wprowadza wiele zmian w zasadach regulujących przetwarzanie danych osobowych, które będą miały wpływ na wiele dziedzin życia, w tym na korzystanie z usług internetowych. Przed przejściem do serwisu naszym celem jest zapoznanie Cię ze szczegółami stosowanych przez nas technologii oraz przepisami, które niebawem wejdą w życie, tak aby dać Ci szeroką wiedzę i bezpieczeństwo korzystania z naszych serwisów internetowych Prosimy Cię o zapoznanie się z podstawowymi informacjami.

Co to są dane osobowe?

Podczas korzystania z naszych usług internetowych Twoje dane osobowe mogą być zapisywane w plikach cookies lub podobnych technologiach, instalowanych przez nas lub naszych Zaufanych Partnerów na naszych stronach i urządzeniach do zbierania i przetwarzania danych osobowych w celu udostępniania personalizowanych treści i reklam, bezpieczeństwa oraz analizowania ruchu na naszych stronach.

Kto będzie administratorem Twoich danych osobowych?

Administratorami Twoich danych osobowych będzie Fratria sp. z o.o., a także nasi Zaufani Partnerzy, tj. firmy i inne podmioty, z którymi współpracujemy przede wszystkim w zakresie marketingowym. Listę Zaufanych Partnerów możesz sprawdzić w każdym momencie pod niniejszym linkiem „Zaufani Partnerzy”.

Po co są nam potrzebne Twoje dane?

Aby dostosować reklamy do Twoich potrzeb i zainteresowań, zapewnić Ci większe bezpieczeństwo usług oraz dokonywać pomiarów, które pozwalają nam ciągle udoskonalać oferowane przez nas usługi.

Twoje uprawnienia

Zgodnie z RODO przysługują Ci następujące uprawnienia wobec Twoich danych osobowych i ich przetwarzania przez nas i Zaufanych Partnerów. Jeśli udzieliłeś zgody na przetwarzanie danych, możesz ją w każdej chwili wycofać. Przysługuje Ci również prawo żądania dostępu do Twoich danych osobowych, ich sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania, prawo do przeniesienia danych, wyrażenia sprzeciwu wobec przetwarzania danych oraz prawo do wniesienia skargi do organu nadzorczego – GIODO. Uprawnienia powyższe przysługują także w przypadku prawidłowego przetwarzania danych przez administratora.

Zgoda

Wyrażenie przez Ciebie zgody jest dobrowolne. W każdym momencie możesz również edytować swoje preferencje w zakresie udzielonej zgody, w tym nawet wycofać ją całkowicie, klikając w ustawienia zaawansowane lub wyrażając zgodę i przechodząc na naszą stronę polityki prywatności. Każde przetwarzanie Twoich danych musi być oparte na właściwej, zgodnej z obowiązującymi przepisami, podstawie prawnej. Podstawą prawną przetwarzania Twoich danych osobowych w celu świadczenia usług, w tym dopasowywania ich do Twoich zainteresowań, analizowania ich i udoskonalania oraz zapewniania ich bezpieczeństwa, jest niezbędność do wykonania umów o ich świadczenie (tymi umowami są zazwyczaj regulaminy lub podobne dokumenty dostępne w usługach, z których korzystasz na naszych stronach internetowych). Jeśli chcesz się zgodzić na przetwarzanie przez Fratrię sp. z o.o. i jej Zaufanych Partnerów Twoich danych osobowych zebranych w związku z korzystaniem przez Ciebie z naszych stron i aplikacji internetowych, w tym ich przetwarzanie w plikach cookies itp. instalowanych na Twoich urządzeniach i odczytywanych z tych plików danych, możesz w łatwy sposób wyrazić tę zgodę, klikając w przycisk „Zgadzam się i przechodzę do serwisu”. Jeśli nie chcesz wyrazić opisanej wyżej zgody lub ograniczyć jej zakres, prosimy o kliknięcie w „Ustawienia zaawansowane”. Wyrażenie zgody jest dobrowolne. Dodatkowe informacje dotyczące przetwarzania danych osobowych oraz przysługujących Ci uprawnień przeczytasz na „Polityce prywatności”.

×

Ustawienia zaawansowane

Aby dostosować reklamy i treści do Twoich potrzeb i zainteresowań, zapewnić Ci większe bezpieczeństwo usług oraz dokonywać pomiarów, które pozwalają nam ciągle udoskonalać oferowane przez nas usługi, podczas korzystania z naszych usług internetowych Twoje dane osobowe mogą być zapisywane w plikach cookies lub podobnych technologiach instalowanych przez nas lub naszych Zaufanych Partnerów na naszych stronach i urządzeniach do zbierania i przetwarzania danych osobowych.

Aktywna zgoda

Zgadzam się na przechowywanie w moim urządzeniu plików cookies, jak też na przetwarzanie w celach marketingowych, w tym profilowanie, moich danych osobowych pozostawianych w ramach korzystania oferowanych przez Wydawnictwo Fratria sp. z o.o. oraz zaufanych partnerów usług Wydawnictwa. Wyrażam zgodę na przetwarzanie danych w ramach korzystania z oferowanych przez Wydawnictwo Fratria zaufanych partnerów usług. Pamiętaj, że wyrażenie zgody jest dobrowolne.

Dodatkowe informacje dotyczące przetwarzania danych osobowych oraz przysługujących Ci uprawnień przeczytasz na Polityce prywatności.