Projekt rozliczeń VAT przez gminy może stwarzać problemy

opublikowano: 22 stycznia 2016
Projekt  rozliczeń VAT przez gminy może stwarzać problemy
shutterstock.com

Przygotowany przez resort finansów projekt dotyczący rozliczeń VAT przez samorządy jest krokiem w dobrym kierunku, ale powinien bardziej uwzględniać interes gmin - uważają eksperci. Ich zdaniem propozycja jest też zbyt skomplikowana.

We wrześniu ubiegłego roku, Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł, że gminne jednostki budżetowe nie są podatnikiem VAT. Unijni sędziowie uznali, że "podmioty prawa publicznego, takie jak gminne jednostki budżetowe będące przedmiotem postępowania głównego, nie mogą być uznane za podatników podatku od wartości dodanej, ponieważ nie spełniają kryterium samodzielności przewidzianego w tym przepisie".

Zdaniem ekspertów było to rewolucyjne orzeczenie - wynika między innymi z niego, że gminy muszą przejąć rozliczenia VAT swoich zakładów budżetowych, ale też same będą mogły odliczać podatek. Resort finansów obiecał, że da czas samorządom na przygotowanie się do nowego modelu rozliczeń i opracuje nowe przepisy.

Projekt ustawy o zasadach rozliczeń w podatku od towarów i usług oraz dokonywania zwrotu środków europejskich przez jednostki samorządu terytorialnego oraz o zmianie ustawy o finansach publicznych ukazał się właśnie na stronie internetowej Rządowego Centrum Legislacji.

Ekspert w dziedzinie zamówień publicznych oraz funduszy unijnych z kancelarii GWW, Grzegorz Karwatowicz ocenił, że propozycje Ministerstwa Finansów to krok w dobrym kierunku. Wyjaśnił, że w związku z ubiegłorocznym wyrokiem TS Unii Europejskiej, gminy mają problem związany z koniecznością zwrotu środków unijnych, obejmujących refundację VAT, zawartego w cenie realizowanych projektów.

Zgodnie z przepisami unijnymi VAT może być podatkiem kwalifikowalnym, czyli takim, który podlega refundacji z dotacji unijnych, ale tylko w sytuacji, kiedy inwestor - gmina - nie ma prawa rozliczyć podatku z urzędem skarbowym. Tymczasem TS UE potwierdził w wyroku, że gminy miały możliwość rozliczenia VAT z fiskusem. W związku z tym powinny też zwrócić odpowiednią część dotacji do budżetu UE.

"Resort finansów stwierdza w projekcie, że co prawda gminy miały możliwość rozliczenia VAT, ale jednocześnie nie muszą tych pieniędzy zwracać do UE. Mamy tutaj zastosowaną dziwną konstrukcję prawną. Projektowane przepisy mogą w istotny sposób naruszać regulacje UE, a jej zapisy mogą prowadzić do wielu problemów" - ocenił ekspert GWW.  

Zgodnie z projektem gmina ma wybór: jeżeli gmina zadeklaruje, że nie rozlicza VAT z urzędem skarbowym, to UE pozostawi jej dotacje. Natomiast jeżeli oświadczy, że rozlicza VAT z urzędem skarbowym, to będzie musiała dotacje zwrócić wraz z odsetkami. Z tym, że na podjęcie decyzji samorząd ma czas do momentu wejście w życie ustawy, czyli tylko do 1 marca.

"Gminy powinny przeliczyć, co im się bardziej opłaca. Ale główny problem jest taki, że ustawa praktycznie nie zostawia samorządom czasu na wybór. Takie rozwiązanie jest korzystniejsze dla budżetu państwa" - powiedział Karwatowicz.

Zauważył, że przedstawiciele gmin, występując o dofinansowanie, składali oświadczenia o kwalifikowalności podatku VAT pod rygorem odpowiedzialności karnej. "Dobrze byłoby, aby nowe przepisy wyłączyły odpowiedzialność za tego typu przestępstwa, w sytuacjach gdy nie wynikały one ze złej woli" - dodał.

"Pozytywną rzeczą jest to, że ustawodawca zareagował i postanowił uregulować problem. Natomiast wiele kwestii należałoby doprecyzować, aby przepisy bardziej uwzględniały zarówno interesy ustawodawcy, jak i samorządów" - podsumował ekspert.

Doradca podatkowy, partner w kancelarii MDDP, Agnieszka Bieńkowska zwróciła uwagę, że o zwrot VAT z urzędu skarbowego będą mogły się ubiegać te samorządy, które do 1 marca zwrócą część VAT do budżetu UE. Tymczasem na pieniądze z urzędu skarbowego mogą czekać wiele miesięcy, w najlepszym przypadku otrzymają je po dwóch miesiącach od złożenia korekty. "W praktyce to oznacza, że wiele gmin będzie musiało najpierw wyłożyć pieniądze, a potem czekać na odzyskanie VAT-u. W wielu przypadkach będzie to niemożliwe, bowiem gminy takich rezerwowych pieniędzy w swoich budżetach nie mają" – wskazała Bieńkowska.

Dodała, że najczęściej urzędy skarbowe przeprowadzają kontrole, a w niektórych przypadkach sprawy dotyczące gminnego VAT znajdują swój finał w sądzie. Jej zdaniem przygotowane przepisy pozostawiają też duże pole do interpretacji. "Sytuacja najbardziej dotknie te gminy, które ubiegają się o zwrot VAT, ale jeszcze go nie dostały. W lepszej sytuacji będą te samorządy, które już odzyskały podatek. Co prawda będą musiały go zwrócić do UE wraz z odsetkami, ale przynajmniej mają je na koncie" - powiedziała. Jej zdaniem trudno będzie też wyjaśnić gminom, dlaczego mają oddawać pieniądze z odsetkami, skoro problem nie powstał z ich winy.

"Nie wiem, jaki kształt będzie mieć ostateczna wersja ustawy. Resort finansów zapowiadał przygotowanie przepisów, które pomogą samorządom łagodnie przejść przez okres powstały w wyniku wyroku TS UE. Tymczasem projekt jest bardzo skomplikowany" - oceniła Bieńkowska. "Gminy podatkiem VAT zajmują się dopiero od kilku lat i muszą się jeszcze w tym zakresie dużo nauczyć. Te przepisy mogą im tego nie ułatwić" - uważa.

Orzekając w ubiegłym roku w sprawie gminnego VAT, unijny Trybunał przyznał rację gminie Wrocław, która spiera się z Ministerstwem Finansów o to, czy jej zakłady budżetowe są podatnikiem VAT. Z pomocą samorządowych zakładów budżetowych i gminnych jednostek budżetowych, czyli m.in. szkół, domów kultury, muzeów, inspekcji i straży, samorząd wykonuje zadania powierzone mu na podstawie ustawy o samorządzie gminnym. Gmina Wrocław uznała, że to ona jest podatnikiem VAT, bowiem spełnia kryteria ustawy o VAT, samodzielnie prowadząc działalność gospodarczą.

Orzeczenie ma daleko idące konsekwencje dla gmin. Partner w kancelarii Crido Taxand Roman Namysłowski mówił wcześniej PAP, że wyrok oznacza istną rewolucję w samorządach. Chodzi o konieczność wyrejestrowania jednostek budżetowych - jeżeli były wcześniej zarejestrowane, wspólne rozliczanie podatku, czyli składanie jednej deklaracji dla całego organizmu, tzn. gminy wraz z jej jednostkami. "Te jednostki zaś, dla których do tej pory VAT nie istniał, np. ze względu na wysokość obrotów, będą musiały nauczyć się VAT-u i funkcjonowania w nowej rzeczywistości" – oceniał Namysłowski.

Jego zdaniem nie bez znaczenia wyrok ten będzie też dla finansów gminnych. W przeszłości bowiem jednostki korzystające z funduszy unijnych uznawały VAT za koszt kwalifikowany. "Tymczasem uznanie gmin za jednego podatnika, i to od zawsze, oznacza, że częściowo gminom odliczenie przysługiwało" - dodawał Namysłowski.

 

(PAP)

GB.pl/nb

Komentarze (0)
Dodająć komentarz, akceptujesz regulamin forum.
dodaj komentarz
 
 

obecnie brak komentarzy, zapraszamy do komentowania.

 

Zaloguj się, by uzyskać dostęp do unikatowych treści oraz cotygodniowego newslettera z informacjami na temat najnowszego wydania

Zarejestruj się | Zapomniałem hasła

Szanowny Czytelniku

Chcielibyśmy poinformować Cię o przetwarzaniu Twoich danych osobowych oraz zasadach, na jakich będzie się to odbywało po dniu 25 maja 2018 r., zgodnie z instrukcjami, o których mowa poniżej.

Od 25 maja 2018 r. zaczęło obowiązywać Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (określane w skrócie również jako „RODO”, „ORODO”, „GDPR” lub „Ogólne Rozporządzenie o Ochronie Danych”). RODO obowiązywać będzie w identycznym zakresie we wszystkich krajach Unii Europejskiej, w tym także w Polsce, i wprowadza wiele zmian w zasadach regulujących przetwarzanie danych osobowych, które będą miały wpływ na wiele dziedzin życia, w tym na korzystanie z usług internetowych. Przed przejściem do serwisu naszym celem jest zapoznanie Cię ze szczegółami stosowanych przez nas technologii oraz przepisami, które niebawem wejdą w życie, tak aby dać Ci szeroką wiedzę i bezpieczeństwo korzystania z naszych serwisów internetowych Prosimy Cię o zapoznanie się z podstawowymi informacjami.

Co to są dane osobowe?

Podczas korzystania z naszych usług internetowych Twoje dane osobowe mogą być zapisywane w plikach cookies lub podobnych technologiach, instalowanych przez nas lub naszych Zaufanych Partnerów na naszych stronach i urządzeniach do zbierania i przetwarzania danych osobowych w celu udostępniania personalizowanych treści i reklam, bezpieczeństwa oraz analizowania ruchu na naszych stronach.

Kto będzie administratorem Twoich danych osobowych?

Administratorami Twoich danych osobowych będzie Fratria sp. z o.o., a także nasi Zaufani Partnerzy, tj. firmy i inne podmioty, z którymi współpracujemy przede wszystkim w zakresie marketingowym. Listę Zaufanych Partnerów możesz sprawdzić w każdym momencie pod niniejszym linkiem „Zaufani Partnerzy”.

Po co są nam potrzebne Twoje dane?

Aby dostosować reklamy do Twoich potrzeb i zainteresowań, zapewnić Ci większe bezpieczeństwo usług oraz dokonywać pomiarów, które pozwalają nam ciągle udoskonalać oferowane przez nas usługi.

Twoje uprawnienia

Zgodnie z RODO przysługują Ci następujące uprawnienia wobec Twoich danych osobowych i ich przetwarzania przez nas i Zaufanych Partnerów. Jeśli udzieliłeś zgody na przetwarzanie danych, możesz ją w każdej chwili wycofać. Przysługuje Ci również prawo żądania dostępu do Twoich danych osobowych, ich sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania, prawo do przeniesienia danych, wyrażenia sprzeciwu wobec przetwarzania danych oraz prawo do wniesienia skargi do organu nadzorczego – GIODO. Uprawnienia powyższe przysługują także w przypadku prawidłowego przetwarzania danych przez administratora.

Zgoda

Wyrażenie przez Ciebie zgody jest dobrowolne. W każdym momencie możesz również edytować swoje preferencje w zakresie udzielonej zgody, w tym nawet wycofać ją całkowicie, klikając w ustawienia zaawansowane lub wyrażając zgodę i przechodząc na naszą stronę polityki prywatności. Każde przetwarzanie Twoich danych musi być oparte na właściwej, zgodnej z obowiązującymi przepisami, podstawie prawnej. Podstawą prawną przetwarzania Twoich danych osobowych w celu świadczenia usług, w tym dopasowywania ich do Twoich zainteresowań, analizowania ich i udoskonalania oraz zapewniania ich bezpieczeństwa, jest niezbędność do wykonania umów o ich świadczenie (tymi umowami są zazwyczaj regulaminy lub podobne dokumenty dostępne w usługach, z których korzystasz na naszych stronach internetowych). Jeśli chcesz się zgodzić na przetwarzanie przez Fratrię sp. z o.o. i jej Zaufanych Partnerów Twoich danych osobowych zebranych w związku z korzystaniem przez Ciebie z naszych stron i aplikacji internetowych, w tym ich przetwarzanie w plikach cookies itp. instalowanych na Twoich urządzeniach i odczytywanych z tych plików danych, możesz w łatwy sposób wyrazić tę zgodę, klikając w przycisk „Zgadzam się i przechodzę do serwisu”. Jeśli nie chcesz wyrazić opisanej wyżej zgody lub ograniczyć jej zakres, prosimy o kliknięcie w „Ustawienia zaawansowane”. Wyrażenie zgody jest dobrowolne. Dodatkowe informacje dotyczące przetwarzania danych osobowych oraz przysługujących Ci uprawnień przeczytasz na „Polityce prywatności”.

×

Ustawienia zaawansowane

Aby dostosować reklamy i treści do Twoich potrzeb i zainteresowań, zapewnić Ci większe bezpieczeństwo usług oraz dokonywać pomiarów, które pozwalają nam ciągle udoskonalać oferowane przez nas usługi, podczas korzystania z naszych usług internetowych Twoje dane osobowe mogą być zapisywane w plikach cookies lub podobnych technologiach instalowanych przez nas lub naszych Zaufanych Partnerów na naszych stronach i urządzeniach do zbierania i przetwarzania danych osobowych.

Aktywna zgoda

Zgadzam się na przechowywanie w moim urządzeniu plików cookies, jak też na przetwarzanie w celach marketingowych, w tym profilowanie, moich danych osobowych pozostawianych w ramach korzystania oferowanych przez Wydawnictwo Fratria sp. z o.o. oraz zaufanych partnerów usług Wydawnictwa. Wyrażam zgodę na przetwarzanie danych w ramach korzystania z oferowanych przez Wydawnictwo Fratria zaufanych partnerów usług. Pamiętaj, że wyrażenie zgody jest dobrowolne.

Dodatkowe informacje dotyczące przetwarzania danych osobowych oraz przysługujących Ci uprawnień przeczytasz na Polityce prywatności.