Gabriela Zapolska na monecie NBP

opublikowano: 14 października 2021
Gabriela Zapolska na monecie NBP lupa lupa
Na rewersie monety umieszczono stylizowany portret Gabrieli Zapolskiej, fot. materiały prasowe NBP

Narodowy Bank Polski poinformował, że od 14 października 2021 r. można kupić nową srebrną monetę kolekcjonerską „Wielkie aktorki – Gabriela Zapolska" (kontynuacja serii) – o nominale 20 zł.

Na rewersie monety umieszczono stylizowany portret Gabrieli Zapolskiej, a na awersie – kontur sali widowiskowej Teatru im. Juliusza Słowackiego w Krakowie.

Srebrna moneta o nominale 20 zł została wyemitowana w nakładzie do 10 tys. sztuk i  można ją nabyć w cenie 270 zł .
 
Uroczysta prezentacja monety odbędzie się w dniu jej emisji w Krakowie w Teatrze im Juliusza Słowackiego. Artyści krakowskiej sceny przeniosą nas do królewskiego miasta sprzed 120 lat. Zaprezentują ówczesne piosenki, teksty Karola Estreichera i wreszcie słowa pisane przez samą Zapolską.

Gabriela Zapolska, właściwie Maria Gabriela Stefania Korwin-Piotrowska, primo voto Śnieżko-Błocka, secundo voto Janowska (ur. 30.03.1857 w Podhajcach, zm. 21.12.1921 we Lwowie), aktorka, reżyserka, dyrektorka teatru, pisarka, publicystka. Była jedną z najbardziej wyrazistych postaci w polskiej kulturze przełomu XIX i XX w., najwybitniejszą polską dramatopisarką swojej epoki.

[...] W wieku 19 lat została wydana za mąż za oficera armii carskiej Konstantego Śnieżkę-Błockiego. Nieudane małżeństwo trwało krótko [...]. W roku 1881 opublikowała w „Gazecie Krakowskiej" nowelę „Jeden dzień z życia róży" – był to jej debiut literacki. Od listopada 1879 r. do kwietnia 1880 r. jako Gabriela Śnieżko występowała w amatorskim teatrze Warszawskiego Towarzystwa Dobroczynności. Po rozstaniu z mężem, już pod pseudonimem Zapolska, którego odtąd używała, w 1882 r. debiutowała w teatrze krakowskim (obecnie Narodowy Stary Teatr) niewielką rólką Margot w komedii Kazimierza Zalewskiego pt. „Spudłowali". W latach 1882–1889 występowała w teatrach prowincjonalnych oraz we Lwowie i Poznaniu. W Krakowie wystąpiła gościnnie w roli tytułowej Nory w sztuce Henryka Ibsena (1889). Bez powodzenia starała się o angaż w Warszawskich Teatrach Rządowych. [...] – napisała w folderze numizmatycznym Diana Poskuta-Włodek.

W latach 1889–1895 przebywała w Paryżu, gdzie kształciła się w sztuce aktorskiej oraz występowała w słynnym Théâtre Libre André Antoine'a i okazjonalnie w Théâtre de l'Oeuvre. Nie odniosła sukcesu, ale wiele się nauczyła [...]. Po powrocie znów trafiła na prowincję, lecz już w 1897 r. dyrektor Tadeusz Pawlikowski zaangażował ją do jednego z najlepszych polskich zespołów – Teatru Miejskiego w Krakowie (obecnie im. Juliusza Słowackiego). Pawlikowski doceniał zarówno jej talent aktorski, jak i literacki. Wystawiał jej świetnie skonstruowane, odważne dramaty osadzone w realiach najniższych warstw społecznych, środowisk żydowskich („Jojne Firułkes", „Małka Szwarcenkopf") i środowiska mieszczańskiego, któremu Zapolska nie szczędziła krytyki („Dziewiczy wieczór", „Żabusia"). Ponadto na deskach Teatru Miejskiego można było oglądać dramaty zaangażowane politycznie, jak „Sybir" i aktualny ówcześnie „Tamten", w obawie przed represjami zaborców sygnowany pseudonimem Maskoff.

W 1899 r. wyjechała do rodzinnego Lwowa i odtąd zajmowała się głównie pisarstwem. W 1901 r. wyszła za mąż za malarza Stanisława Janowskiego, po czym znów zamieszkała w Krakowie. Założyła prywatną szkołę aktorską i nowatorską Scenę Niezależną wzorowaną na teatrze Antoine'a. W 1904 r. powróciła, już na stałe, do Lwowa, gdzie w latach 1907–1908 prowadziła własny teatr. Jej powieści, opowiadania, sztuki teatralne cieszyły się ogromnym powodzeniem [...] – dodaje Diana Poskuta-Włodek

Źródło: materiały prasowe

Komentarze (0)
Dodająć komentarz, akceptujesz regulamin forum.
dodaj komentarz
 
 

obecnie brak komentarzy, zapraszamy do komentowania.

 

Zaloguj się, by uzyskać dostęp do unikatowych treści oraz cotygodniowego newslettera z informacjami na temat najnowszego wydania

Zarejestruj się | Zapomniałem hasła