Strefy euro: Konfrontacja z rzeczywistością

opublikowano: 6 kwietnia 2019
Strefy euro: Konfrontacja z rzeczywistością lupa lupa
Christopher Dembik, dyrektor ds. analiz makroekonomicznych w Saxo Banku, fot. materiały prasowe Saxo Bank

Nie jest zaskoczeniem, że problemy związane ze spowolnieniem gospodarczym w Chinach zaczynają negatywnie oddziaływać na Europę i USA - pisze w prognozie na II kwartał Christopher Dembik, dyrektor ds. analiz makroekonomicznych w Saxo Banku.

Nie ma czegoś takiego jak globalny decoupling. Nie jest zaskoczeniem, że problemy związane ze spowolnieniem gospodarczym w Chinach zaczynają negatywnie oddziaływać na Europę i Stany Zjednoczone. Wskaźnik wyprzedzający koniunktury strefy euro opracowany przez Organizację Współpracy Gospodarczej i Rozwoju i powszechnie stosowany przez inwestorów na całym świecie w ciągu ostatnich miesięcy gwałtownie spadł. W ujęciu rok do roku ma on najniższy poziom od końca 2012 roku.

Równocześnie można zaobserwować znaczne pogorszenie kluczowych europejskich danych dotyczących produkcji przemysłowej, w szczególności w Niemczech, które odpowiadają za jedną trzecią działalności przemysłowej w Europie ogółem. Dla wielu członków banków centralnych pogorszenie to stanowiło szok, jednak naszym zdaniem było ono całkowicie przewidywalne. W ostatnich kwartałach nasze wskaźniki wyprzedzające koniunktury (w szczególności impuls kredytowy) wskazywały na konieczność ostrzeżenia klientów i inwestorów przed ryzykiem słabszego wzrostu gospodarczego w Europie.

Niski impuls kredytowy i Chiny

Strefa euro stoi przed dwoma głównymi wyzwaniami: niskim impulsem kredytowym i spowolnieniem gospodarczym w Chinach. Impuls kredytowy w strefie euro, główny czynnik działalności gospodarczej, wynosi obecnie 0,4% PKB, co jest stosunkowo niską wartością w porównaniu z czteroletnią średnią wynoszącą 0,8%. Analiza poszczególnych krajów wykazuje, że ponownie mamy do czynienia z ryzykiem rozluźnienia korelacji pomiędzy krajami „rdzenia” strefy euro a państwami peryferyjnymi pod względem wzrostu gospodarczego. We Francji i w Niemczech impuls kredytowy jest dodatni i wynosi odpowiednio 1,7% i 0,6% PKB. Dla porównania, w państwach peryferyjnych impuls kredytowy gwałtownie hamuje; w IV kwartale 2018 r. wyniósł on około zera w przypadku Włoch, a w Hiszpanii wynosi on -2,1% PKB – ostatni raz podobny poziom odnotowano pod koniec 2013 r.

Wydaje się to wskazywać na rozpoczęcie bardziej restrykcyjnego cyklu kredytowego, w szczególności w państwach peryferyjnych strefy euro. Negatywnie wpłynie to na popyt krajowy ze względu na wysoką korelację z napływem nowych kredytów do gospodarki, a w ostatecznym ujęciu również i na wzrost gospodarczy.

Ponadto strefa euro, od czasu kryzysu finansowego coraz bardziej zależna od wzrostu gospodarczego w Azji, odczuwa negatywne skutki spowolnienia chińskiej gospodarki. Wykresy poniżej prezentują spadek niemieckich danych eksportowych; obroty handlowe, które odpowiadają za 46% PKB Niemiec, wydają się słabe. Zamówienia niemieckich fabryk, po cenach stałych, spadają i zbliżają się do minimum z 2012 r. Innymi słowy, za kilka miesięcy zaobserwujemy pogorszenie stanu sektora produkcji, a także nastrojów w branży motoryzacyjnej. Bardziej szczegółowa analiza danych wykazuje, że najbardziej uderzający jest wykres prezentujący wzrost eksportu z Niemiec do Chin - od początku 2018 r. eksport gwałtownie hamuje i jest obecnie w fazie recesji.

Pozytywna wiadomość jest taka, że wiosną 2018 r. Chiny ponownie odkręciły kurek z kredytami. Przewidujemy, że do III kwartału nastąpi stabilizacja chińskiej gospodarki, a do IV kwartału 2019 r. lub najpóźniej do I kwartału 2020 r. zaobserwujemy pozytywne oddziaływanie tej sytuacji na gospodarkę europejską. Tymczasem konieczne jest podjęcie środków pobudzających gospodarkę na szczeblu europejskim.

Rozwiązania w zakresie polityki pieniężnej

Jak zwykle, wszyscy czekają na działania ze strony Europejskiego Banku Centralnego. W celu zyskania na czasie i uniknięcia negatywnych skutków zaostrzania polityki dla banków strefy euro, w marcu EBC zapowiedział kolejną rundę TLTRO oraz modyfikację wytycznych zakładającą przesunięcie pierwszej podwyżki stóp na 2020 r. Naszym zdaniem to dopiero pierwszy krok w kierunku bardziej akomodacyjnej polityki. Obecnie obserwatorzy EBC omawiają przede wszystkim możliwość obniżenia stopy referencyjnej z powrotem do zera. Rozwiązanie to opiera się na założeniu, że korzyści z ujemnych stóp procentowych są stosunkowo niewielkie; ujemne stopy stanowią zasadniczo podatek dla banków, który jeszcze bardziej osłabia pozycję najsłabszych z nich. Pozytywny wpływ ujemnych stóp był dotychczas ograniczony i zależał w znacznym stopniu od struktury banków. Normalizacja stopy referencyjnej byłaby łatwym sposobem zmniejszenia presji na sektor bankowy w przypadku ryzyka zaostrzenia polityki pieniężnej.

Bodźce fiskalne w drugiej połowie 2019 r.

Powyższe środki nie wystarczą do pobudzenia wzrostu gospodarczego. Mogą one przyczynić się do podwyższenia impulsu kredytowego, jednak niezbędne są również inne działania na rzecz wsparcia popytu. Biorąc pod uwagę, iż w nadchodzących miesiącach dane ekonomiczne będą nadal rozczarowujące, jesteśmy przekonani, że w drugiej połowie 2019 r. w Europie osiągnięty zostanie konsensus w sprawie poluzowania polityki fiskalnej. Kumulacja negatywnych danych z Niemiec może stanowić idealny impuls do wdrożenia bardziej ekspansywnej polityki fiskalnej w Europie. Zakładając, że ekspansja fiskalna w Niemczech odpowiada za 1% PKB, po dwóch latach może ona doprowadzić do średniego wzrostu produkcji w pozostałych krajach europejskich o 0,15%, przy czym najbardziej wpłynie na małe, wolnorynkowe gospodarki graniczące z Niemcami (wzrost o około 0,4% według Beetsmy, Giuliodoriego i Klaassena). Mimo iż skala efektu rozprzestrzenienia się ekspansji fiskalnej (ang. spillover effect) jest zwykle niewielka, jest on co do zasady pozytywny, a w połączeniu z akomodacyjną polityką pieniężną EBC i impulsem kredytowym w Chinach może stanowić właściwą odpowiedź na nadchodzące wyzwania.

Nasze główne wnioski makro na II kwartał 2019 r.:

- Strefa euro z opóźnieniem reaguje na cykliczne pogorszenia koniunktury w kontekście lokalnego rynku kredytowego i obrotów handlowych.
- Dostrzegamy wzrost ryzyka dla wzrostu gospodarczego w państwach peryferyjnych strefy euro i spodziewamy się, że tegoroczny wzrost gospodarczy w Niemczech będzie rozczarowujący.
- W efekcie najprawdopodobniej nastąpi ekspansja fiskalna po wyborach do europarlamentu oraz wdrożone zostaną dalsze bodźce polityki pieniężnej w trudnym okresie dla EBC, który będzie wybierał nowego prezesa.

Christopher Dembik, dyrektor ds. analiz makroekonomicznych w Saxo Banku

Komentarze (0)
Dodająć komentarz, akceptujesz regulamin forum.
dodaj komentarz
 
 

obecnie brak komentarzy, zapraszamy do komentowania.

 

Zaloguj się, by uzyskać dostęp do unikatowych treści oraz cotygodniowego newslettera z informacjami na temat najnowszego wydania

Zarejestruj się | Zapomniałem hasła

Szanowny Czytelniku

Chcielibyśmy poinformować Cię o przetwarzaniu Twoich danych osobowych oraz zasadach, na jakich będzie się to odbywało po dniu 25 maja 2018 r., zgodnie z instrukcjami, o których mowa poniżej.

Od 25 maja 2018 r. zaczęło obowiązywać Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (określane w skrócie również jako „RODO”, „ORODO”, „GDPR” lub „Ogólne Rozporządzenie o Ochronie Danych”). RODO obowiązywać będzie w identycznym zakresie we wszystkich krajach Unii Europejskiej, w tym także w Polsce, i wprowadza wiele zmian w zasadach regulujących przetwarzanie danych osobowych, które będą miały wpływ na wiele dziedzin życia, w tym na korzystanie z usług internetowych. Przed przejściem do serwisu naszym celem jest zapoznanie Cię ze szczegółami stosowanych przez nas technologii oraz przepisami, które niebawem wejdą w życie, tak aby dać Ci szeroką wiedzę i bezpieczeństwo korzystania z naszych serwisów internetowych Prosimy Cię o zapoznanie się z podstawowymi informacjami.

Co to są dane osobowe?

Podczas korzystania z naszych usług internetowych Twoje dane osobowe mogą być zapisywane w plikach cookies lub podobnych technologiach, instalowanych przez nas lub naszych Zaufanych Partnerów na naszych stronach i urządzeniach do zbierania i przetwarzania danych osobowych w celu udostępniania personalizowanych treści i reklam, bezpieczeństwa oraz analizowania ruchu na naszych stronach.

Kto będzie administratorem Twoich danych osobowych?

Administratorami Twoich danych osobowych będzie Fratria sp. z o.o., a także nasi Zaufani Partnerzy, tj. firmy i inne podmioty, z którymi współpracujemy przede wszystkim w zakresie marketingowym. Listę Zaufanych Partnerów możesz sprawdzić w każdym momencie pod niniejszym linkiem „Zaufani Partnerzy”.

Po co są nam potrzebne Twoje dane?

Aby dostosować reklamy do Twoich potrzeb i zainteresowań, zapewnić Ci większe bezpieczeństwo usług oraz dokonywać pomiarów, które pozwalają nam ciągle udoskonalać oferowane przez nas usługi.

Twoje uprawnienia

Zgodnie z RODO przysługują Ci następujące uprawnienia wobec Twoich danych osobowych i ich przetwarzania przez nas i Zaufanych Partnerów. Jeśli udzieliłeś zgody na przetwarzanie danych, możesz ją w każdej chwili wycofać. Przysługuje Ci również prawo żądania dostępu do Twoich danych osobowych, ich sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania, prawo do przeniesienia danych, wyrażenia sprzeciwu wobec przetwarzania danych oraz prawo do wniesienia skargi do organu nadzorczego – GIODO. Uprawnienia powyższe przysługują także w przypadku prawidłowego przetwarzania danych przez administratora.

Zgoda

Wyrażenie przez Ciebie zgody jest dobrowolne. W każdym momencie możesz również edytować swoje preferencje w zakresie udzielonej zgody, w tym nawet wycofać ją całkowicie, klikając w ustawienia zaawansowane lub wyrażając zgodę i przechodząc na naszą stronę polityki prywatności. Każde przetwarzanie Twoich danych musi być oparte na właściwej, zgodnej z obowiązującymi przepisami, podstawie prawnej. Podstawą prawną przetwarzania Twoich danych osobowych w celu świadczenia usług, w tym dopasowywania ich do Twoich zainteresowań, analizowania ich i udoskonalania oraz zapewniania ich bezpieczeństwa, jest niezbędność do wykonania umów o ich świadczenie (tymi umowami są zazwyczaj regulaminy lub podobne dokumenty dostępne w usługach, z których korzystasz na naszych stronach internetowych). Jeśli chcesz się zgodzić na przetwarzanie przez Fratrię sp. z o.o. i jej Zaufanych Partnerów Twoich danych osobowych zebranych w związku z korzystaniem przez Ciebie z naszych stron i aplikacji internetowych, w tym ich przetwarzanie w plikach cookies itp. instalowanych na Twoich urządzeniach i odczytywanych z tych plików danych, możesz w łatwy sposób wyrazić tę zgodę, klikając w przycisk „Zgadzam się i przechodzę do serwisu”. Jeśli nie chcesz wyrazić opisanej wyżej zgody lub ograniczyć jej zakres, prosimy o kliknięcie w „Ustawienia zaawansowane”. Wyrażenie zgody jest dobrowolne. Dodatkowe informacje dotyczące przetwarzania danych osobowych oraz przysługujących Ci uprawnień przeczytasz na „Polityce prywatności”.

×

Ustawienia zaawansowane

Aby dostosować reklamy i treści do Twoich potrzeb i zainteresowań, zapewnić Ci większe bezpieczeństwo usług oraz dokonywać pomiarów, które pozwalają nam ciągle udoskonalać oferowane przez nas usługi, podczas korzystania z naszych usług internetowych Twoje dane osobowe mogą być zapisywane w plikach cookies lub podobnych technologiach instalowanych przez nas lub naszych Zaufanych Partnerów na naszych stronach i urządzeniach do zbierania i przetwarzania danych osobowych.

Aktywna zgoda

Zgadzam się na przechowywanie w moim urządzeniu plików cookies, jak też na przetwarzanie w celach marketingowych, w tym profilowanie, moich danych osobowych pozostawianych w ramach korzystania oferowanych przez Wydawnictwo Fratria sp. z o.o. oraz zaufanych partnerów usług Wydawnictwa. Wyrażam zgodę na przetwarzanie danych w ramach korzystania z oferowanych przez Wydawnictwo Fratria zaufanych partnerów usług. Pamiętaj, że wyrażenie zgody jest dobrowolne.

Dodatkowe informacje dotyczące przetwarzania danych osobowych oraz przysługujących Ci uprawnień przeczytasz na Polityce prywatności.